Analni apsces i fistula

dr Branko Lukić

    Analni apsces i analna fistula dva su potpuno različita klinička stanja jedne te iste bolesti:

  • Analni apsces predstavlja akutno stanje koje se odlikuje otokom i crvenilom u predelu anusa, praćeno jakim bolovima, a neretko i povišenom temperaturom. Nastaje usled bakterijske upale perianalnih žlezda, koje su smeštene u visini analnog kanala. Gnojna upala se razvija relativo brzo, a proces se kroz 2-3 dana širi na kožu oko anusa i postaje vidljiv. Cilj lečenja je što pre evakuisati nakupljni gnojni sadržaj, koji se nalazi ispod kože na mestu otoka, pto se postiže malim rezom (incizijom) nad pomenutom regijom u uslovima lokalne anestezije ili totalne intravenske anestezije (TIVA). Neposredno nakon intervencje pacijentu je znatno lakše, bolovi se smanjuju i ubrzo nestaju, opšte stanje se brzo poboljšava i temperatura pada. Uz antibiotsku i analgetsku terapiju lečenje je relativno kratko i pacijent je vrlo brzo funkconalno i radno sposoban.
  • Analna fistula najčešće nastaje kao posledica ranijeg, ili ponavljanih, analnih apscesa. Nakon spontane evakuacije ili hirurške incizije apscesa, stvara se kanal od upaljene žlezde do površine kože. Fistule se mogu spontano javiti i kod obolelih od Kronove bolesti, zbog hroničnog zapaljenja sluzokože kod te bolesti. Bolova uglavnom nema, a karakteristično je spontano izlivanje gnoja neprijatnog mirisa na kožni otvor oko anusa, koji može biti i u većim količinama uzrokujući ojede. Mogu se pojaviti i mukli bolovi ukoliko se fistulozni kanal začepi. Ovo stanje je hronično, što znači da pacijenti mogu imati tegobe i godinama pre nego se odluče za operaciju, koja je jedini način izlečenja. Cilj je u potpunosti ukloniti fistulu. Zbog velike raznolikosti i stepena kompleksnosti, operativno lečenje fistula može varirati od jednostavnog i efikasnog, do komplikovanog sa neizvesnim uspehom. Postoji više načina rešavanja fistule u zavisnosti od stepena kompleksnosti. Zahvat se obavlja najčešće u lokalnoj ili totalnoj intravenskoj anesteziji. Bolnica se napušta istog dana, a uz antibiotsku i analgetsku terapiju lečenje je relativno kratko i pacijent je vrlo brzo funkconalno i radno sposoban.